ANA MENÜ  

   

Oruç nasıl tutulur? Oruç tutmanın faydaları nelerdir? Oruç kimlere farzdır? İftar duası, Oruç niyet zamanı | Oruç niyeti nasıl edilir | Oruç çeşitleri | Oruç fidyesi | Oruç Kazası Nasıl Yapılır | Oruçu bozan şeyler | Oruç Keffareti

Ayrıntılar

Oruç nedir?

Oruç nasıl tutulur?

İslam'ın beş şartından üçüncüsü Ramazan ayında oruç tutmaktır. Oruç, niyet ederek tan yerinin ağarmaya başlamasından itibaren akşam güneş batıncaya kadar yememek, içmemek ve karıkoca ilişkisinde bulunmamaktır.

Ramazan ayı bazı yıllarda 29, bazı yıllarda da 30 gün olur. Ramazan ayı 29 gün olduğu zaman oruç yine tamdır. Çünkü farz olan, ayın tamamını oruç tutmaktır. Nitekim Pey­gamber Efendimiz dokuz ramazan oruç tutmuştur. Bu ra­mazanlardan dördü 29 gün, beşi de 30 gün olmuştur.

Ramazan ayı, müslümanlar için kutsal ve çok mübarek bir aydır. İslam güneşi bu ayda doğmuş, dünyayı aydınlatan Yüce Kitabımız Kur'an-ı Kerim bu ayda inmeye başlamıştır. Bin aydan daha hayırlı olan Kadir Gecesi bu ayın içindedir. İçimizi kötü düşüncelerden, dışımızı çirkin davranışlardan te­mizleyen oruç, bu ayda tutulmaktadır.

Yüce Allah şöyle buyuruyor: "Ey iman edenler! Oruç siz­den öncekilere farz kilındığı gibi, size de farz kılındı. Ola ki, korunup sakınırsınız" (Bakara Sûresi, 183. Ayet)

Oruç, bizi dünyada kötülüklerden sakındıran, ahirette ce­hennemden koruyan ve günahlarımızın bağışlanmasına ve­sile olan önemli bir ibadettir. Sevgili peygamberimiz şu müj­deyi veriyor: "Kim inanarak ve mükafatını Allah'tan bek­leyerek Ramazan orucunu tutarsa, geçmiş günahlan ba­ğışlamr".

Oruç tutmanın faydaları

  • Oruç tutmak Ahlakımızı Güzelleştirir:

Oruç, bize daima Allah'ı hatırlatır, sorumluluk duygusunu geliştirir. Kalbimizi kötü duygu ve düşüncelerden temizler, başkalarına fenalık yapmaktan korur. Oruç, bize en güzel ahlaki davranışları kazandırarak adeta melekleştirir. Oruç, gözleri harama bakmaktan, dili yalan ve çirkin sözlerden, ku­lakları haram şeyleri dinlemekten, mideyi haram yemekten, elleri kötü iş yapmaktan, ayakları kötü yerlere gitmekten ko­rur. oruç tutmanın en önemli faydalarındandır.

Orucun farz olmasındaki hikmet, Allah'a karşı kulluk gö­revini yerine getirmek ve kötülüklerden sakınmaktır.

  • Oruç tutmak, İnsanın Merhamet ve Yardım Duygularını Geliştirir:

Hayatında açlık nedir bilmeyen varlıklı kimse, yoksulların çektiği açlık ve sıkıntıyı gereği gibi anlayamaz. Fakat bu kişi oruç tutarsa açlığın ne olduğunu anlar ve yoksulların sı­kıntılarını yüreğinde daha iyi hisseder, onlara karşı şefkat ve merhamet duyguları uyanır. Bunun sonucu olarak da yok­sullara yardım elini uzatır, sıkıntılarını gidermeye çalışır. Oruç tutmanın faydalarından önemli olanıdır.

  • Oruç tutmak insana Nimetlerin Kıymetini Öğretir:

İnsan sahip olduğu nimetlerin değerini, ancak bunlar elinden çıktıktan sonra anlar, fakat iş işten geçtiği için bunun bir yararı yoktur. Oruç tutmakla bir süre nimetlerden uzak ka­lan insanın gözünde bu nimetlerin değeri daha iyi anlaşılır. Bu anlayış insana, onları daha iyi korumasını ve nimetleri kendisine veren Allah'a daha çok şükretmesinin ve faydalarını öğretir.

  • Oruç Tutmak İnsanı Sağlıklı Yapar:

Bu konuda Peygamber Efendimiz şöyle buyurmuştur:

"Oruç tutunuz, sıhhat bulursunuz".

Senenin onbir ayında yorulan sindirim organları oruç sa­yesinde dinlenir. Ramazandan sonra daha güçlü bir şekilde görevlerini yaparlar. Bilim adamları, orucun sağlık yönünden vücudumuza birçok faydaları olduğunu belirtmişlerdir. Nobel tıp armağanını kazanan ünlü Fransız bilim adamı Doktor Aleksi Karel oruç hakkında şunları söylüyor: "Oruç sırasında vücutta depo edilmiş besin maddeleri harcanır, sonradan bunlann yerine yenileri gelir, böylece vücutta bir yenilenme olur. Oruç sağlık bakımından çok faydalıdır".

  • Oruç Tutmanın başka bir faydalarından İnsana Sabırlı Olmayı Öğretir:

Oruç tutrnakla, belirli bir zaman kendini yememeye, iç­memeye alıştıran insan, hayatta karşısına çıkabilecek güç­lüklere kolaylıkla sabreder, acılara ve sıkıntılara dayanır. Ge­rektiğinde düşmanla savaşmaktan yılmaz, bu uğurda kar­şısına çıkabilecek zorluklara dayanmasını bilir.

Oruç kimlere farzdır?

Orucun Farz Olmasının Şartları Şunlardır:

  1. Orucun Farz olması için müslüman olmak gerekir.
  2. Orucun Farz olması için akıllı olmak.
  3. Orucun Farz olması için erginlik çağına gelmiş olmak.

Erginlik çağına gelen ve akıllı olan her müslüman erkek ve kadına Ramazan ayında oruç tutmak farzdır. Allah'ın kesin emridir. Erginlik çağına gelmeyen çocuklara oruç tutmak farz değildir. Ancak bünyelerine zarar vermeyecek şekilde ço­cukları da yavaş yavaş oruca alıştırmak uygun olur.

Kadınlar, lohusalık ve adet hallerinde oruç tutamaz, na­maz kılamaz. Bu. halleri geçtikten sonra tutamadıkları oruçları kaza ederler, yani gününe gün tutarlar. Fakat kılmadıkları na­mazları kaza etmezler.

İftar duası:

İftar vaktinde şu İftar Duasını okumak sünnettir.

"Allâhümme leke sumtü, ve bike âmentü, ve aleyke tevekkeltü, ve alâ rızkıke eftartü, ve savmel'gadi min şeh­ri ramazane neveytü, fağfir lî ma kaddemtü ve mâ ah­hartü."

İftar Duası Anlamı: "Allahım, senin rızan için oruç tuttum, sana inan­dım, sana güvendim, senin rızkınla orucumu açtım. Ramazan ayının yarınki orucuna da niyet ettim. Artık benim geçmiş ve gelecek günahlarımı bağışla!"

| Oruç niyet zamanı | Oruç niyeti nasıl edilir |

Orucun sahih olması için niyet etmek şarttır. Niyetsiz oruç makbul değildir. Oruç niyeti nasıl edilir:

Ramazan orucuna, akşamdan itibaren kuşluk vaktine ka­dar niyet edilebilir. Şöyle ki:

Genelolarak oruca, sahur yemeğini yedikten sonra niyet edilir. Ancak sahurda uyanamayıp, imsak vaktinden sonra uyanan bir kimse, güneş doğmuş olsa bile, kuşluk vaktine kadar, o günün orucuna niyet edebilir. Yeter ki, imsak vak­tinden sonra orucu bozacak bir şey yapmasın. Kuşluk vak­tinden sonra, oruca niyet edilmez.

Sahura kalkmak istemeyen bir kimse, akşamdan sonra yarının orucuna niyet edebilir, geceleyin kalkıp tekrar niyet etmesi gerekmez.

Oruç tutmak maksadıyla sahura kalkmak da niyet sayılır. Ramazan ayında tutulamayan orucu, başka günlerde ka­za ederken niyetin geceleyin yapılması gerekir. Keffaret oruçları da böyledir. Bu oruçlara imsaktan sonra niyet edil­mez.

Niyet esasen kalp ile olur. Yani geceleyin, yarın oruç tu­tacağını kalbinden geçiren kimse niyet etmiş demektir. Oruç tutmak düşüncesi ile sahur yemeğine kalkan kimsenin bu dü­şüncesi de niyettir. Oruca kalp ile niyet etmek yeterlidir. An­cak kalp ile yapılan bu niyeti dil ile söylemek daha iyidir. Bu
sebeple, oruç tutacak olan kimse, hem içinden niyet etmeli, hem de dili ile: "Niyet ettim Allah Rızası için Ramazan-ı şerifin yarınki oru­cuna" diye söylemelidir.

Oruç çeşitleri

Oruç Çeşitleri Altı Çeşittir:

  1. Farz olan oruçlar: Ramazan ayında oruç tutmak, ra­mazanda tutulamayan orucu başka günlerde kaza etmek ve bütün keffaret oruçları farzdır.
  2. Vacib Olan Oruçlar: Adak oruçları ile, bozulan nafile oruçları kaza etmek vacibtir.
  3. Sünnet Olan Oruçlar: Muharrem ayının dokuz ve onuncu veya onuncu ve onbirinci günleri oruç tutmak sün­nettir.
  4. Müstehab olan Oruçlar: Karneri ayların onüç, ondört ve onbeşinci günleri ile haftanın pazartesi ve perşembe gün­leri ve Ramazandan sonra şevval ayında altı gün oruç tut­mak müstehabdır.
  5. Mekruh Olan Oruçlar: Muharrem ayının sadece onuncu günü ile yalnız cuma veya yalnız cumartesi gün­lerinde oruç tutmak mekruhtur.
  6. Haram Olan Oruçlar: Ramazan bayramının birinci günü ile Kurban bayramının dört günü oruç tutmak haramdır. Çünkü bayram günleri Allah'ın kullarına birer ziyafet günüdür. Allah'ın ziyafetinden kaçınmak uygun değildir.
  • Ramazan Orucunu Başka Zamanda Tutmayı Mübah Kılan Özürler:

Özürsüz olarak Ramazan ayında oruç tutmamak hem gü­nahtır, hem de cezası vardır. Ancak bir kimse aşağıdaki du­rumlarda ramazan orucunu tutmayabilir veya başlamış ol­duğu orucu bozabilir.

  1. Hastalık: Bir hasta, oruç tuttuğu takdirde hastalığının artmasından veya uzamasından korkarsa oruç tutmayabilir. Hastalığı iyileşince tutamadığı oruçları kaza eder.
  2. Yolculuk: Ramazan ayında en az doksan kilometre mesafeye yolculuğa çıkan kimse oruç tutmayabilir. Yolculuk hali bitince tutmadığı günleri kaza eder. Oruç tutmasında bir güçlük yoksa yolcunun oruç tutması daha hayırlıdır.
  3. Zor Görmek: Oruç bozmak için ölümle veya vü­cuduna bir zarar verilmekle tehdit edilen kimse orucunu bo­zabilir. Bozduğu orucu sonra tutar.
  4. Gebe ve Emzikli Olmak: Gebe veya emzikli olan bir kadın, oruç tuttuğu takdirde kendisine veya çocuğu na bir zarar geleceğinden korkarsa oruç tutmayabilir. Gebelik ve em­ziklilik hali sona erince tutamadığı günlerin oruçlarını kaza eder.
  5. Şiddetli Açlık ve Susuzluk: Oruçlu bir kimse, açlık veya susuzluk sebebiyle aklının bozulmasından veya vü­cuduna ciddi bir zarar geleceğinden korkarsa orucunu bo­zabilir. Sonra uygun bir zamanda tutamadığı oruçları kaza eder.
  6. Yaşlılık ve Düşkünlük: Vücudu, günden güne düşen ve oruca dayanamayan iyice ihtiyarlamış olan kimseler oruç tutmayabilir. Bunlar sonradan da orucu kaza edemeyecekleri için tutamadıkları her günün orucu yerine fidye verirler.

| Oruç fidyesi | Oruç fidyesi nedir | Oruç fidyesi kimlere verilir |

Oruç tutmaya gücü yetmeyen düşkün ve yaşlı kimseler ile iyileşme ümidi olmayan hastalar, Ramazan ayının her günü için bir Oruç fidyesi verirler. Fidyenin tutarı aynen fitre kadardır. Bu Oruç fidye Ramazanın başlangıcında verilebileceği gibi, Ra­mazanın içinde veya sonunda da verilebilir.

Oruç fidyesinin hepsi bir fakire topluca verilebileceği gibi, ayrı ayrı fakirlere de verilebilir. Bu durumda olan kimseler, Oruç fidyesi vermeye güçleri yetmiyorsa Allah'tan bağışlanmalarını is­terler. Oruç tutmaya gücü yetmeyen yaşlılar ile iyileşme ümi­di olmayan hastalar eğer ileride oruç tutabilecek duruma ge­lirlerse tutamadıkları oruçları kaza etmeleri gerekir. Önceden verdikleri Oruç fidyesinin hükmü kalmaz, bunlar nafile bağış sayılır.

| Oruç Kazası | Oruç Kazası Nasıl Yapılır | Oruçu bozan şeyler |

Orucu Bozup Hem Kaza Hem de Keffareti Gerektiren Şeyler:

Oruçlu olduğunu bilerek:

  1. Yemek, içmek, (isterse gıda maddesi, isterse ilaç olsun).
  2. Cinsi ilişkide bulunmak,
  3. Sigara içmek.

Oruca aykırı olan bir şeyin yapılması halinde oruç bozulur. Orucu bozan şeyler kaza ve Keffaret gerektirir. Orucu bozup kaza ve keffaret durumları aşağıda açıklanmıştır.

Oruç Kazası: bozulan orucun yerine gününe gün oruç tutmaktır.

Orucu Bozup Oruç Kazası Gerektiren Şeyler:

  1. Yenmesi mutad olmayan ve ilaç olarak da kullanılmayan şeyleri yutmak, (toprak, kağıt, pamuk gibi).
  2. Buruna ilaç çekmek,
  3. Kulağın içine yağ damlatmak,
  4. Abdest esnasında ağzına ve burnuna su alırken kendi elinde olmayarak boğazına su kaçmak,
  5. Ağzına aldığı renkli ipliğin boyası tükrüğe geçip, boyanan bu tükrüğü yutmak,
  6. Zorla orucu bozulmak,
  7. Uyurken başkası tarafından boğazına su dökülmek,
  8. Ağız dolusu kusmak, (kendi isteği ile)
  9. Akşam vakti girmediği halde, akşam oldu zannederek iftar etmek,
  10. İmsak vakti geçtiği halde, İmsak'a daha vardır zan­nederek, yemek, içmek.

Oruç Keffareti

Oruç Keffareti: Bozulan bir gün orucun yerine iki ay veya alt­mış gün peşpeşe oruç tutmaktır.

Ramazan ayında niyet ederek oruca başlayan bir kimse özürsüz olarak bile bile yiyip içse veya cinsi ilişkide bulunsa orucu bozulur. Bozulan bu orucun gününe gün kaza edil­mesi, ayrıca oruç özürsüz olarak ve bile bile bozulduğu içinde Oruç Keffareti tutması gerekir.

Başlanan bir oruçu bilerek bozmanın dünyadaki cezası Oruç keffaretidir. Yani altmış gün birbiri ardınca oruç tutmaktır. Her­ hangi bir sebeple keffaret orucuna ara verilir veya eksik tu­tulursa yeniden başlayıp altmış günü kesintisiz tamamlamak lazımdır. Kadınlar Oruç keffareti tutarken araya giren adet günlerini tutmazlar. adet halleri bitince ara vermeden temiz günlerinde oruca devam ederek altmış günü tamamlarlar.

Orucu bozmayan durumlar

  1. Oruçlu olduğunu unutarak yemek, içmek, (unutarak yiyip içerken oruçlu olduğunu hatırlarsa hemen ağzını yı­kayıp oruca devam eder, oruçlu olduğunu hatırladıktan sonra boğazından aşağıya birşey geçerse orucu bozulur.)
  2. Kulağına su kaçmak,
  3. Göze ilaç damlatmak,
  4. Gece yıkanması gerekirken sabahleyin yıkanmak,
  5. Kendi isteği olmayarak kusmak,
  6. İhtilarn olmak, (yani uyurken cünüplük hali meydana gelmek)
  7. Kan aldırmak,
  8. Kendi isteği olmayarak boğazına toz, duman girmek, Ağzındaki tükrüğü yutmak.

Oruçluya mekruh olan şeyler:

  1. Bir şeyin yutmadan tadına bakmak. (Eğer kadının ko­cası, yemeğin tuzundan dolayı karısına anlayışsız davranır, huzursuzluk yaparsa, kadın yutmadan yemeğin tuzuna bakabilir.)
  2. Tükrüğünü ağzında biriktirip yutmak. (Eğer ağzında biriktirdiği tükrüğü dışarı çıkardıktan sonra yutarsa orucu bo­zulur.)
  3. Kendini zayıf düşürecek derecede kan aldırmak, ağır işlerde bulunmak.

Oruçluya Şunlar Mekruh Değildir:

  1. Bir şey koklamak,
  2. Dişlerini fırçalamak,
  3. Ağzına su alıp çalkalamak,
  4. Burnuna su çekmek,
  5. Yıkanmak, Banyo yapmak

Yorum eklemek için lütfen ÜYE OLUNUZ.

   

SON YORUMLAR

   
© Copyright | Bilgi Aynası | 2011

Kayıt Ol

Siteden tam anlamıyla yararlanabilmek için ve sitede yorum yapabilmek için lütfen üye olunuz...